Ăn vặt quanh chợ Bến Thành thì nên thử chè, nước mía, sinh tố, trái cây theo mùa, bánh tráng trộn và mấy món chiên nướng nhỏ cầm tay. Để không bị bất ngờ, hỏi giá theo ly, theo bịch trước khi người bán làm, xin ít ngọt nếu không hảo ngọt, và mua trái cây theo ký thì hỏi rõ giá một ký và nhìn cân. Bấy nhiêu là đủ để ăn vặt vui mà không phải tính toán lại.
Ăn vặt là kiểu ăn hợp nhất với nhịp đi bộ ở trung tâm. Trời nóng, mình không muốn ngồi một bữa no; mình muốn dừng mười phút, uống một ly mát, ăn vài miếng rồi đi tiếp. Khu quanh chợ có đủ những thứ ấy, từ trong chợ ra tới các vỉa hè quanh.
Những món ăn vặt, giải khát đáng thử
Nước mía. Mía ép tại chỗ, thường có thêm tắc (quất) cho thơm. Mát, rẻ, có ở nhiều xe đẩy. Nói "ít đá" để không bị loãng.
Chè. Nhiều loại xếp trong thau: chè đậu, chè chuối, chè bưởi, sương sa hạt lựu, chè thái. Ăn lạnh với đá bào hoặc nước cốt dừa.
Sinh tố. Bơ, xoài, mãng cầu, sapoche xay với sữa đặc và đá. Ngọt và béo, nói "ít sữa, ít đường" nếu muốn nhẹ.
Nước ép. Cam, thơm, cà rốt, dưa hấu. Nhẹ hơn sinh tố, hợp trời nóng.
Trái cây theo mùa. Xoài, mít, chôm chôm, măng cụt, sầu riêng, mỗi thứ có mùa riêng. Trái đúng mùa ngon và giá dễ chịu hơn hẳn.
Bánh tráng trộn, bánh tráng nướng. Món ăn vặt đặc trưng của người trẻ Sài Gòn: bánh tráng cắt sợi trộn khô bò, trứng cút, rau răm, sa tế; bánh tráng nướng giòn trên than.
Bột chiên, khoai chiên, chả cá. Món nóng, giòn, cầm tay. Ăn ngay khi vừa chiên là ngon và an toàn nhất.
Bánh flan, rau câu. Món mát ngọt nhẹ, hợp trẻ nhỏ.
Cà phê sữa đá. Không hẳn là ăn vặt, nhưng là lý do dừng chân phổ biến nhất của người Sài Gòn mỗi buổi chiều.
Trái cây: món dễ bị nói thách nhất quanh chợ
Nếu có một thứ khách du lịch hay than "bị chặt" quanh chợ Bến Thành, thì đó là trái cây. Lý do không khó hiểu: trái cây bán theo ký, giá đổi theo mùa, theo loại, theo độ ngon, nên khách lạ gần như không có mốc để so. Thêm vào đó là trái cây cắt sẵn, đóng hộp, mà khách không biết bên trong bao nhiêu trọng lượng.
Chiêu quen thuộc là báo giá theo một đơn vị mơ hồ. Khách hỏi "bao nhiêu", người bán nói một con số, khách tưởng là giá cả bịch, hoá ra là giá một lạng hoặc một trái. Hoặc cân xong mới nói giá, khi mình đã cầm trái trên tay và ngại trả lại. Sầu riêng, măng cụt, những loại trái đắt là chỗ dễ xảy ra chuyện nhất.
Cách tránh rất đơn giản: hỏi giá rõ đơn vị trước khi người bán cân hay cắt. "Một ký bao nhiêu?" chứ không phải "cái này bao nhiêu?". Nhìn số trên cân, nhẩm lại tổng. Mua một lượng nhỏ trước để thử, ngon thì mua thêm.
Một lựa chọn nữa là mua trái cây ở các sạp bán cho người đi chợ thường ngày trong khu thực phẩm của chợ hoặc ở chợ dân sinh gần nơi mình ở, thay vì xe đẩy đậu ngay chỗ khách du lịch đông nhất. Giá ở đó bám sát giá thị trường hơn.
Mua đồ ăn vặt không bị bất ngờ: làm theo thứ tự
Áp dụng cho trái cây, đồ ăn vặt bán theo bịch, theo hộp, theo ký:
- Hỏi giá có đơn vị. "Một ly bao nhiêu", "một ký bao nhiêu", "một bịch bao nhiêu". Không chấp nhận câu trả lời không có đơn vị.
- Chọn lượng nhỏ trước. Mua một ly, một bịch nhỏ để thử, ngon rồi mua thêm.
- Nhìn cân khi cân. Cân điện tử nhìn số, cân đồng hồ nhìn kim. Nhẩm tổng trước khi người bán nói.
- Nói rõ cắt hay để nguyên. Trái cây cắt sẵn thường đắt hơn và khó biết lượng. Mang về khách sạn thì mua nguyên trái.
- Thanh toán xong mới cầm đi. Đừng để người bán bỏ thêm thứ mình không gọi rồi tính tiền gộp.
- Giữ thái độ nhẹ nhàng. Thấy giá không hợp thì cười, cảm ơn, đi sang hàng khác. Không cần cãi.
Ăn vặt theo giờ và theo thời tiết
Buổi sáng, ăn vặt là ly cà phê, ổ bánh mì nhỏ. Từ giữa buổi tới chiều, trời nóng, ly nước mía, ly sinh tố, chén chè lạnh là những thứ người ta tìm. Chiều muộn và tối, các món chiên nướng, bánh tráng nướng, bột chiên mới thật sự đông, vì người đi làm về, học sinh tan học ghé ăn.
Mùa mưa, có những buổi chiều mưa ập xuống bất ngờ. Đó là lúc những hàng chè, hàng nước có mái hiên đông nghẹt người trú. Ngồi một ly chè chờ tạnh mưa là một kiểu trải nghiệm rất Sài Gòn, nhưng nhớ để ý túi đồ, vì chỗ đông chật là chỗ dễ mất đồ.
Ngày nắng gắt, đồ ăn vặt để ngoài trời lâu là thứ nên cẩn thận nhất. Chè, trái cây cắt, bánh flan cần được giữ lạnh; thấy để ngoài nắng không có đá thì đừng mua. Món chiên, nướng thì nên chọn lúc vừa ra khỏi chảo.
Đồ uống ở Sài Gòn mặc định khá ngọt. Câu "ít ngọt" nên thành câu cửa miệng nếu mình uống nhiều ly trong ngày, nhất là người đang để ý đường huyết.
Những điều nhỏ giúp ăn vặt thoải mái hơn
Mang tiền lẻ. Đồ ăn vặt giá nhỏ, người bán có khi không đủ tiền thối cho tờ lớn.
Mang túi hoặc ly riêng. Bớt được bọc nilon, ly nhựa, và nhiều hàng vui vẻ đổ thẳng vào ly mang theo.
Đứng gọn khi ăn tại xe. Vỉa hè hẹp, người đi bộ, xe máy leo lề liên tục. Đứng sát vào trong.
Vứt rác đúng chỗ. Ly, que, bọc ăn xong để vào thùng rác hoặc hỏi người bán chỗ bỏ.
Đừng ăn quá nhiều món lạnh cùng lúc. Đá, chè lạnh, sinh tố liên tục có thể làm bụng khó chịu, nhất là khi vừa ăn món nóng cay.
Coi chừng người bán rong đeo bám. Có người đi theo mời mua, đặt hàng vào tay khách rồi đòi tiền. Lắc đầu và đừng cầm.
Chụp ảnh món ăn thì nhanh. Xe đẩy đang bán, khách sau đang chờ. Chụp xong nhường chỗ.
Câu hỏi thường gặp
Ăn vặt gì ở chợ Bến Thành?
Chè, nước mía, sinh tố, trái cây theo mùa, bánh tráng trộn và các món chiên nướng nhỏ là những thứ dễ tìm quanh chợ. Buổi chiều là lúc đồ ăn vặt đông và đa dạng nhất.
Mua trái cây ở chợ Bến Thành làm sao không bị nói thách?
Hỏi giá có đơn vị rõ ràng, ví dụ một ký bao nhiêu, trước khi người bán cân hay cắt. Nhìn số trên cân, mua ít để thử trước và thanh toán xong mới cầm đi.
Nước mía ở Sài Gòn có gì đặc biệt?
Mía được ép tại chỗ, thường thêm tắc cho thơm, uống với đá rất mát. Nói "ít đá" nếu không muốn nước bị loãng hoặc bụng yếu.
Đồ uống ở Sài Gòn có ngọt không?
Khá ngọt so với nhiều nơi. Nói "ít ngọt" hoặc "ít đường" khi gọi chè, sinh tố, cà phê để vừa khẩu vị.
Bánh tráng trộn là gì?
Là món ăn vặt của người trẻ Sài Gòn: bánh tráng cắt sợi trộn với khô bò, trứng cút, rau răm, đậu phộng, sa tế và nước sốt. Có thể xin ít cay khi gọi.
Trái cây cắt sẵn ngoài chợ có an toàn không?
Trái cây để trong tủ có đá và bán nhanh thì yên tâm hơn trái để ngoài nắng. Muốn chắc nhất thì mua nguyên trái và tự gọt.
